Από την 1η Ιανουαρίου 2026 τίθεται σε ισχύ μια σημαντική αλλαγή στον τρόπο καταβολής των ενοικίων κατοικιών, σύμφωνα με τον νόμο 5222/2025. Η νέα διάταξη επιβάλλει την υποχρεωτική πληρωμή όλων των μισθωμάτων μέσω τραπεζικού λογαριασμού του εκμισθωτή, ο οποίος πρέπει να έχει δηλωθεί στην ΑΑΔΕ. Το νέο πλαίσιο καλύπτει τόσο νέες όσο και ήδη υπάρχουσες μισθώσεις και καταργεί ουσιαστικά την πληρωμή με μετρητά ή οποιαδήποτε άλλη ανεπίσημη συμφωνία μεταξύ των δύο πλευρών.
Οι επιπτώσεις της μη τήρησης του νέου συστήματος πληρωμών
Η νομοθεσία προβλέπει συγκεκριμένες συνέπειες για όσους δεν εφαρμόσουν τη διαδικασία:
-
Για τους ιδιοκτήτες:
Η μη είσπραξη του ενοικίου μέσω τραπεζικού λογαριασμού συνεπάγεται απώλεια της φορολογικής μείωσης 5% για ζημιές και αποσβέσεις ακινήτων. Η ΠΟΜΙΔΑ χαρακτηρίζει την πρόβλεψη αυτή ως «έμμεση κύρωση», καθώς ωθεί τους ιδιοκτήτες να διασφαλίσουν ότι οι ενοικιαστές τηρούν πλήρως το νέο σύστημα. -
Για τους ενοικιαστές:
Εάν αρνηθούν να πληρώσουν ηλεκτρονικά, χάνουν το ετήσιο επίδομα ενός ενοικίου, καθώς και κάθε άλλη κρατική ενίσχυση που σχετίζεται με μισθώσεις.
Με αυτόν τον τρόπο δημιουργείται μια διπλή πίεση προς συμμόρφωση, αφού και οι δύο πλευρές κινδυνεύουν να χάσουν σημαντικά οφέλη.
Οδηγίες και υποχρεώσεις για τους εκμισθωτές
Η ΠΟΜΙΔΑ καλεί τους ιδιοκτήτες να προσαρμοστούν εγκαίρως, ακολουθώντας συγκεκριμένα βήματα:
-
Αλλαγή όρων στις υφιστάμενες και νέες μισθώσεις:
Ο παραδοσιακός όρος που αφορά τον τρόπο και τον τόπο πληρωμής του ενοικίου πρέπει να αντικατασταθεί με ρήτρα που προβλέπει αποκλειστικά τραπεζική καταβολή:
«Η πληρωμή του μισθώματος γίνεται με κατάθεση ή μεταφορά στον τραπεζικό λογαριασμό του εκμισθωτή (IBAN …), μέσα στο πρώτο πενθήμερο του μήνα. Τα τραπεζικά έξοδα επιβαρύνουν τον μισθωτή. Η άρνηση τραπεζικής καταβολής θεωρείται ως μη πληρωμή και δίνει δικαίωμα στον εκμισθωτή να ζητήσει την απόδοση του ακινήτου.» -
Λογαριασμός αποκλειστικά στο όνομα του ιδιοκτήτη:
Δεν επιτρέπεται η κατάθεση σε λογαριασμούς τρίτων, όπως συγγενών ή δικηγόρων. -
Δήλωση IBAN στην ΑΑΔΕ:
Ο εκμισθωτής πρέπει να δηλώσει επίσημα τον λογαριασμό, με διαδικασία που θα ανακοινωθεί σύντομα. -
Κοινοί λογαριασμοί και πολλοί ιδιοκτήτες:
Σε κοινό λογαριασμό, το όνομα του ιδιοκτήτη πρέπει να βρίσκεται πρώτο στη σειρά. Αν υπάρχουν πολλοί εκμισθωτές, ο καθένας πρέπει να δηλώσει δικό του λογαριασμό για το μέρος του ενοικίου που λαμβάνει. -
Καταβολή εντός του ίδιου φορολογικού έτους:
Για να ισχύσει η φορολογική έκπτωση, όλα τα μισθώματα πρέπει να έχουν καταβληθεί τραπεζικά έως τις 31 Δεκεμβρίου. -
Μη υπαγωγή στο ακατάσχετο:
Τα έσοδα από ενοίκια δεν εμπίπτουν στο όριο ακατάσχετου των 1.250 ευρώ που ισχύει για μισθούς και συντάξεις, επομένως μπορεί να γίνει άμεση ανάληψη ή δέσμευση από την ΑΑΔΕ.
Πώς υποδέχεται ο κλάδος ακινήτων τη νέα ρύθμιση
Η ΠΟΜΙΔΑ δηλώνει ότι, παρότι η πλειονότητα των ενοικίων πληρώνεται ήδη ηλεκτρονικά, το νέο πλαίσιο απαιτεί απόλυτη συμμόρφωση για να αποφευχθούν σοβαρές απώλειες στα φορολογικά δικαιώματα των ιδιοκτητών. Το μέτρο αναμένεται να ενισχύσει τη διαφάνεια και την ασφάλεια στις μισθώσεις και να περιορίσει τις άτυπες πληρωμές, ωστόσο η πλήρης προσαρμογή της αγοράς πιθανότατα θα χρειαστεί χρόνο.
Οι υποχρεώσεις και οι συνέπειες για τους μισθωτές
Οι ενοικιαστές πρέπει πλέον να καταβάλλουν υποχρεωτικά τα μισθώματα μέσω τραπεζικής μεταφοράς. Η άρνηση ή καθυστέρηση ηλεκτρονικής πληρωμής εκλαμβάνεται ως παράβαση, με αποτέλεσμα να χάνονται επιδόματα και κρατικές ενισχύσεις. Το νέο πλαίσιο ενισχύει τη διαφάνεια στις συναλλαγές και επιτρέπει στις φορολογικές αρχές να ελέγχουν με μεγαλύτερη ακρίβεια την πραγματική καταβολή των μισθωμάτων.
Συνολική εικόνα και τι σημαίνει η αλλαγή στην πράξη
Η μετάβαση σε πλήρως τραπεζικοποιημένες πληρωμές ενοικίων εγκαινιάζει μια πιο ασφαλή και διαφανή εποχή στις μισθώσεις κατοικιών. Ιδιοκτήτες και ενοικιαστές καλούνται να προετοιμαστούν εγκαίρως και να εφαρμόσουν με συνέπεια το νέο πλαίσιο, ώστε να αποφύγουν απώλειες επιδομάτων ή φορολογικών προνομίων. Με το νέο σύστημα να τίθεται σε ισχύ από τις αρχές του 2026, η προσαρμογή από τώρα θεωρείται απαραίτητη.
